Vì sao trẻ đi ngoài còn thấy thức ăn chưa tiêu?
Ở trẻ nhỏ, khả năng nhai và hệ tiêu hóa vẫn đang hoàn thiện.
Một số thực phẩm chứa nhiều chất xơ hoặc có lớp vỏ khó tiêu như:
- Bắp.
- Đậu.
- Rau xanh.
- Cà rốt.
- Một số loại trái cây.
có thể không được nghiền nhỏ hoàn toàn và vẫn còn nhìn thấy một phần trong phân.
Đặc biệt, nếu trẻ ăn nhanh hoặc chưa nhai kỹ, hiện tượng này càng dễ gặp.
Trẻ đi phân sống có phải bị kém hấp thu không?
Không nhất thiết.
Kém hấp thu thường không được chẩn đoán chỉ dựa vào việc nhìn thấy vài mảnh thức ăn trong phân.
Điều quan trọng hơn là trẻ có:
- Tăng cân bình thường không?
- Chiều cao có tăng phù hợp không?
- Có tiêu chảy kéo dài không?
- Có đau bụng, chướng bụng thường xuyên không?
- Phân có bất thường kéo dài không?
Nếu trẻ vẫn ăn tốt – chơi bình thường – tăng cân và chiều cao phù hợp, việc thỉnh thoảng thấy thức ăn chưa tiêu hết trong phân thường không đáng lo.
Phân thế nào mới cần nghĩ đến kém hấp thu?
Nên đưa trẻ đi khám nếu “phân sống” kèm:
- Tiêu chảy kéo dài.
- Đi phân nhiều lần trong ngày kéo dài.
- Phân rất lỏng.
- Phân nhiều mỡ, bóng hoặc khó rửa bất thường.
- Đau bụng hoặc chướng bụng thường xuyên.
- Nôn ói kéo dài.
- Không tăng cân hoặc sụt cân.
- Chiều cao tăng chậm.
Khi đó, bác sĩ có thể cần đánh giá các nguyên nhân gây rối loạn tiêu hóa hoặc kém hấp thu.
Trẻ đi phân sống có cần uống men tiêu hóa không?
Không phải cứ thấy thức ăn trong phân là cần uống men tiêu hóa.
Nếu trẻ vẫn khỏe, ăn uống và tăng trưởng bình thường thì thường không cần tự ý bổ sung men tiêu hóa chỉ vì nhìn thấy một ít thức ăn chưa tiêu trong phân.
Men tiêu hóa hoặc các sản phẩm hỗ trợ tiêu hóa chỉ nên sử dụng khi có chỉ định phù hợp với nguyên nhân và tình trạng của trẻ.
Không nên dùng kéo dài chỉ với mục đích làm cho phân “đẹp hơn”.
Trẻ đi phân sống cha mẹ nên làm gì?
Cha mẹ có thể:
- Cho trẻ ăn thức ăn phù hợp với độ tuổi.
- Nấu mềm rau củ với trẻ nhỏ.
- Cắt thức ăn thành kích thước phù hợp.
- Khuyến khích trẻ nhai kỹ.
- Cho trẻ ăn đa dạng.
- Không cần kiêng rau hoặc trái cây chỉ vì thấy một ít trong phân.
- Theo dõi cân nặng và chiều cao định kỳ.
Quan trọng nhất là theo dõi sự phát triển của trẻ, thay vì chỉ đánh giá qua hình dạng của một vài lần đi tiêu.
Khi nào trẻ đi phân sống cần đi khám?
Nên đưa trẻ đi khám nếu có:
- Tiêu chảy kéo dài.
- Phân bất thường liên tục.
- Đau bụng hoặc chướng bụng nhiều.
- Nôn ói.
- Ăn uống kém kéo dài.
- Sụt cân.
- Không tăng cân.
- Chiều cao tăng chậm.
Đây là những dấu hiệu quan trọng hơn việc nhìn thấy thức ăn trong phân.
Lời khuyên của bác sĩ
Cha mẹ hãy nhớ:
THẤY THỨC ĂN TRONG PHÂN ≠ KÉM HẤP THU.
Điều quan trọng cần quan sát là:
TRẺ CÓ TĂNG CÂN KHÔNG? – CHIỀU CAO CÓ TĂNG KHÔNG? – CÓ TIÊU CHẢY KÉO DÀI KHÔNG?
Nếu trẻ vẫn khỏe, ăn uống tốt và phát triển bình thường thì việc thỉnh thoảng thấy một ít thức ăn chưa tiêu trong phân thường không đáng lo và không cần tự ý dùng thuốc hay men tiêu hóa.
Ngược lại, nếu trẻ đi phân bất thường kéo dài kèm sụt cân, không tăng cân hoặc chậm tăng chiều cao, nên đưa trẻ đi khám để tìm nguyên nhân.
BS CKII Trịnh Đình Thế Nguyên
Chuyên khoa Nhi & Dinh dưỡng
bsnguyennhikhoa