Trẻ ho thông thường thường có dấu hiệu gì?
Trong các đợt cảm lạnh hoặc viêm đường hô hấp trên, trẻ thường có:
- Ho.
- Sổ mũi, nghẹt mũi.
- Có thể sốt.
- Vẫn tỉnh táo, vui chơi.
- Ăn hoặc bú tương đối tốt.
- Không thở nhanh.
- Không khó thở.
- Không rút lõm lồng ngực.
Nếu trẻ vẫn khỏe, thở bình thường và các triệu chứng có xu hướng cải thiện, nhiều trường hợp có thể tiếp tục chăm sóc và theo dõi tại nhà.
Dấu hiệu viêm phổi ở trẻ em cha mẹ cần biết
Cha mẹ nên nghĩ đến viêm phổi ở trẻ em khi trẻ ho kèm:
- Thở nhanh hơn bình thường.
- Khó thở hoặc thở gắng sức.
- Rút lõm lồng ngực khi thở.
- Cánh mũi phập phồng.
- Sốt, đặc biệt khi sốt kéo dài hoặc tình trạng ngày càng xấu đi.
- Trẻ mệt, ít chơi.
- Ăn hoặc bú giảm rõ.
- Đau ngực ở trẻ lớn.
- Có thể tím môi hoặc da khi bệnh nặng.
Trong đó, thở nhanh và khó thở là những dấu hiệu quan trọng cần đặc biệt chú ý.
Trẻ ho nhiều có phải bị viêm phổi không?
Không phải cứ ho nhiều là viêm phổi.
Trẻ bị viêm mũi họng, viêm mũi dị ứng, hen hoặc một số bệnh hô hấp khác cũng có thể ho rất nhiều nhưng không bị viêm phổi.
Ngược lại, một trẻ bị viêm phổi không nhất thiết phải ho dữ dội hoặc sốt thật cao.
Vì vậy, mức độ ho không phải là yếu tố duy nhất để đánh giá trẻ có viêm phổi hay không.
Trẻ không sốt có thể bị viêm phổi không?
Có thể.
Sốt là triệu chứng thường gặp nhưng không phải trẻ viêm phổi nào cũng sốt cao.
Đặc biệt ở trẻ nhỏ, đôi khi biểu hiện đáng chú ý lại là:
- Thở nhanh.
- Bú kém.
- Mệt hơn bình thường.
- Khó thở.
Do đó, cha mẹ không nên dựa vào việc có sốt hay không để loại trừ viêm phổi.
Trẻ ho khi nào cần đưa đi khám?
Nên đưa trẻ đi khám nếu:
- Ho kèm thở nhanh.
- Có biểu hiện khó thở.
- Sốt kéo dài hoặc sốt tái xuất hiện sau khi đã giảm.
- Trẻ mệt hơn rõ.
- Ăn hoặc bú giảm.
- Ho ngày càng nặng thay vì cải thiện.
- Trẻ còn rất nhỏ và xuất hiện triệu chứng hô hấp đáng kể.
Bác sĩ sẽ dựa vào triệu chứng, nhịp thở, tình trạng toàn thân và khám phổi để đánh giá trẻ có viêm phổi hay không.
Khi nào trẻ ho cần đến bệnh viện ngay?
Cần đưa trẻ đến bệnh viện ngay nếu có:
- Khó thở nhiều.
- Rút lõm lồng ngực rõ hoặc thở gắng sức.
- Môi hoặc da tím tái.
- Lừ đừ, khó đánh thức.
- Không uống được hoặc bỏ bú.
- Có cơn ngưng thở.
- Co giật.
Đây có thể là dấu hiệu của viêm phổi nặng hoặc suy hô hấp.
Trẻ ho nghi viêm phổi có cần chụp X-quang không?
Không phải trẻ nào nghi viêm phổi cũng cần chụp X-quang ngay.
Trong nhiều trường hợp, bác sĩ có thể chẩn đoán dựa trên bệnh sử và thăm khám.
X-quang phổi được cân nhắc khi có chỉ định, chẳng hạn bệnh nặng, chẩn đoán chưa rõ, nghi biến chứng hoặc diễn tiến không như mong đợi.
Lời khuyên của bác sĩ
Cha mẹ hãy nhớ:
HO NHIỀU ≠ VIÊM PHỔI.
Khi muốn phân biệt trẻ ho thông thường hay viêm phổi, đừng chỉ chú ý trẻ ho nhiều hay sốt cao bao nhiêu. Hãy quan sát:
TRẺ CÓ THỞ NHANH KHÔNG? – CÓ KHÓ THỞ KHÔNG? – CÓ RÚT LÕM LỒNG NGỰC KHÔNG? – CÓ MỆT HOẶC ĂN BÚ GIẢM KHÔNG?
Nếu trẻ ho nhưng vẫn vui chơi, ăn uống tốt và thở bình thường, thường ít gợi ý bệnh nặng.
Ngược lại, nếu trẻ ho kèm thở nhanh, khó thở, rút lõm lồng ngực hoặc tình trạng toàn thân xấu đi, nên đưa bé đi khám sớm để loại trừ viêm phổi.
BS CKII Trịnh Đình Thế Nguyên
Chuyên khoa Nhi & Dinh dưỡng
bsnguyennhikhoa
